نوشتن شرح حال و زندگي پيامبر مكرم اسلام(ص) از ميانه سده دوم هجري آغاز شد. اين گونه كتب كه به سيره و مغازي شهرت دارند و از كهنترين نمونه‌هاي آن سيره ابن هشام و مغازي واقدي است. يكي از مشهورترين آثار از اين دست كه به سيَر كازروني شهرت دارد كتابي است كه به نامهاي مولود النبي (ص)، سيره المصطفي، و المنقي في سيره المصطفي نيز خوانده مي‏شود. اين كتاب كه در اصل به عربي نوشته شده است از زمان تاليف به بعد مورد توجه ويژه اهل علم قرار گرفته است. ازين كتاب دو ترجمه فارسي نيز موجود است. يكي به دست فرزند مولف(عفيف الدين محمد) و ديگري به دست عبدالسلام بن علي ابرقوهي انجام شده است. ترجمه دوم به نام نهايه المسؤول في رواية الرسول در سال 1366 ش توسط انتشارات علمي و فرهنگي و با تصحيح محمدجعفر ياحقي به چاپ رسيده است.

و اما مولف كتاب، شيخ سعيدالدين ابوسعد محمدبن ضياءالدين مسعود بلياني كازروني، مكنّي به ابوالمحمدين و مشهور به مولانا، در فقه و حديث سرآمد و مورد توجه و رجوع علماي زمان بود. او در كازرون به دنيا آمد و از ابتدا نزد شيخ امين‏الدين به كسب علم پرداخت، و در طريقت مريد وي بود. سپس به شيراز رفت. پياده و پابرهنه به سفر خانه خدا رفت. به شهرهاي بسيار سفر كرد و از مشايخ بسيار حديث شنيد و از آنان، از جمله شيخ ركن الدين منصور راستگو و ظهير الدين اسماعيل پسران صدرالدين ابي المعالي مظفر، اجازة نقل حديث گرفت. سپس به تصنيف و تدريس پرداخت. در شيوه تدريس، خنده‌رويي و اخلاق نيك و رعايت تقوا و بزرگداشت سنت نبوي، مشهور و يگانه بود.

در كنار رباط شيخ كبير، ابوعبدالله خفيف، رباطي ساخت و در آنجا سالها تدريس كرد. در درس مولود النبيِ او هزاران تن حاضر مي‏شدند. بيش از هفتاد تن، هر روز به درس صحيح بخاري او مي‏آمدند و صدها تن درس او را تقرير مي‏كردند.

او مورد توجه حاكمان وقت نيز بود؛ چنانكه خواندمير از ديدار امير مبارزالدين محمد با او (پس از شكست شاه ابواسحاق اينجو در جمادي الثاني 753) در رباط شيخ كبير و گفتگوي آن دو خبر داده است. او دو پسر دانشمند به نامهاي عفيف الدين محمد و نسيم الدين محمد داشت و به همين سبب به ابوالمحمدين شهرت يافت. از آثار ديگر اوست:

ـ مطالع الانوار في شرح مشارق الانوار (شرحي بر مشارق النبويه رضي الدين حسن بن محمد صغاني، در گذشته 650ق است.)

ـ كتاب المسلسلات (در سال 742 پايان يافته است.)

ـ كتاب شفاءالصدور

ـ كتاب المحمدين

ـ روضة الرائض في علم الفرائض

ـ جامع المناسك

ـ شرح ينابيع الاحكام (كه با مرگ وي ناتمام ماند.[1])

باز هم پیشنهاد استفاده از نام کتاب یا مولف را برای نامگذاری مکانی در شهر، یادآوری می کنم و امید تحقق دارم.

 

---

1 . شدالازار 640ـ61، هزارمزار 105ـ103، دررالكامنه 4/255، حبيب‏السير 3/294 نهايه المسؤول، مقدمه مفتاح‌الهدايه، ص چهل.

 

 

بالاخره پس از يكي دوسال پيگيري توانستم كپي يكصد سند از تلگرافها و عريضه‌هاي ارسال‌شده از كازرون به مجلس شوراي ملي را كه اكنون در كتابخانه مجلس نگهداري مي ‌شود تهيه كنم و اميدوارم اين مجموعه نيز که حاوي اطلاعات ارزشمندي در باره کازرون اواخر قاجار و دوره معاصر است منتشر شده و در اختيار علاقمندان قرار گيرد.

يكي از موضوعات جالب در ميان اسناد اين مجموعه تلگرافهايي است كه در دفاع از دولت مصدق در سالهاي 1331و 32 از كازرون ارسال شده است. متن كامل يك سند و نام امضاكنندگان و فرستندگان بقيه تلگرفها را براي استحضار دوستان در اينجا نقل مي‌‌كنم:

 

"پايگاه پدر بزرگوار ملت ايران جناب آقاي دكتر مصدق!

رونوشت مجلس شوراي ملي

رونوشت اداره تبليغات تهران

اين فدايي خود و برادران و فرزندانم به پشتيباني از آن جناب كفن‌پوش آماده مرگ. و تا تفويض اختيارات دست از مقصد برنداشته و به حال رضا مي گوييم: يا مرگ يا مصدق"

عبدالكريم بينا

30/10/ 1331

تلگراف ديگر:

بنگاه باربري رهايي 15/ 4

ماشالله رهايي/ سيد محمد كازروني/ حسين صبوري/ غلامحسين توفيقي

ادامه مطلب

براي آگاهي از عناوين کتابها و فهرست مطالب پنج کتاب تازه چاپ نشر کازرونيه، کتابخانه کازرون را ببينيد:                        

                                     http://kazerounieh-3.blogfa.com/post-9.aspx

من البته تخصصي در تاريخ معاصر ندارم؛ اما حيفم آمد به بهانه صدسالگي صدور فرمان مشروطيت چيزي در باب كازرون و مشروطيت ننويسم. بهانه‌ام براي اين يادداشت معرفي كتابي ارزشمند به نام هادي السبيلاست. اين كتاب كه در سال 1328ق در شيراز به چاپ سنگي رسيده است، سروده سيدعبدالوهاب سعيدي كازروني است و موضوع اصلي آن، حوادث و وقايع دوران مشروطيت به‌ويژه حوادث فارس است. علاوه بر اهميت تاريخي اين اثر، هادي السبيل منبع ارزشمندي براي مطالعات ادبيات سياسي و اجتماعي اين دوره نيز به حساب مي‌آيد. متن كامل اين كتاب را در دفتر دوم كازرونيه منتشر كرده‌ام كه اميدوارم مورد توجه اهل پژوهش قرار گيرد.  

 

اي گريزان ز كوي مشروطه/ قدمي نه به سوي مشروطه

كن رها كفر زلف استبداد / چنگ درزن به موي مشروطه

طلعت يار جلوه كرد اين بار/ شش‌جهت، چارسوي مشروطه

هست تا حشر زنده جاويد / كشته خاك كوي مشروطه

هر كه او سرخ‌روي دارين است/ خورده مي از كدوي مشروطه

... ...

آه آه از بلاي استبداد / واي واي از جفاي استبداد

خرمن هستي دو عالم سوخت / آتش ظلمهاي استبداد

زنده بادا بقاي مشروطه / مرده بادا بقاي استبداد

 

اگرچه برنامه کازرون پژوهي را از سالها پيشتر آغاز کرده بودم، اما تاريخ رسمي تاسيس نشر کازرونيه 17 مرداد 1380 است. نام نشر را از نام سلسله منتسب به شيخ ابواسحاق کازروني گرفتم تا هم حاوي نام کازرون باشد و هم يادآور مهمترين جريان فکري فرهنگي تاريخ منطقه.

هدف من هم مثل همه دوستداران زادگاهم در نهايت توسعه و رشد امروزين منطقه است. اما رسيدن به اين هدف را - لابد به تناسب کار و علاقه ام- مستلزم يک بسترسازي فرهنگي مي دانم. کار فرهنگي آرام و درازمدت است و براي به بار نشستنش صبر ايوب مي خواهد. اما به هر حال اين کار آغاز شد مي خواستم و مي خواهم نشان دهم که شهري چون کازرون که در چهارپنج دهه گذشته تنها دوسه کتاب معمولي در موردش چاپ شده است، اين قابليت فرهنگي را داشته و دارد که دست کم در مدت 5 سال 50 جلد کتاب در باره اش چاپ شود. و البته اين توان را در بسياري از شهرهاي ايران مي بينم.

متاسفانه معمولا آثار منتشر شده مربوط به شهرستانها در ايران کيفيت خوبي از حيث محتوا و ظاهر ندارند اما از ابتدا تلاش شد تا اين نقيصه در اين مجموعه به حداقل برسد و آثار ارائه شده علاوه بر محتواي قابل قبول محافل علمي، از حيث کيفيت چاپ و صحافي و طراحي جلد نيز مورد قبول اهلش باشد.

آرزوي من ارايه الگويي از يک کار منسجم فرهنگي بود که براي همه کشور قابل تعميم باشد. اکنون نيز اين مجموعه کم و بيش در ميان ايرانشناسان و ايران پژوهان مجموعه اي شناخته شده و مقبول است. يادداشت معرفي و تاييد اين مجموعه توسط استاد ايرج افشار در مجله بخاراي دو شماره پيش و نيز انتخاب نشر کازرونيه به عنوان ناشر برتر فارس در سال گذشته دليلي بر نزديک شدن به اهداف ترسيم شده است. بي ترديد اغراق نيست اگر بگوييم حتي با همين تعداد از کتب منتشرشده، در حال حاضر هم شهر کازرون در ميان ديگر شهرهاي ايران تنها شهري است که 20 جلد کتاب در زمينه هاي مختلف تاريخ و فرهنگش منتشر شده است و اين افتخار کمي نيست.

البته از ابتدا مي دانستم کارکردن در باره شهر کوچکي چون کازرون عواقبي نيز در پي خواهد داشت اما مي شود به قول خودمان با دنده پهني کار را پيش برد. با خويش عهد کرده ام چشمداشتي از کسي نداشته باشم و گله اي نکنم و الا حرفهاي بسياري در باره برخوردهاي خوب و بد مسوولين و مراکز سياسي و فرهنگي و غيره دارم و براي ثبت در تاريخ نوشته ام اما اکنون قصد طرح آنها را ندارم.

 

کتابهاي چاپ شده:

آثار الرضا، صدرالسادات سلامي، پژوهش زهرا خوش‌بويي، موسي مطهري‌زاده، 1381.

آشپزي در فرهنگ مردم كازرون، محمدمهدي مظلوم‌زاده، 1383.

جغرافياي تاريخي بيشاپور و کازرون، جهانبخش ثواقب، 1384

ديوان حيدر شيرازي،(شاعر قرن هشتم)، سيدعلي ميرافضلي، 1383.

سيد محمدرضا كازروني، دكتر سيد احمد حسيني كازروني

قلعه پوسكان كازرون، لويي واندن برگ، ترجمه شيرين بني احمد، 1381.

كازرونيه (مجموعه مقالات كازرون شناسي، دفتر اول)، 1381.

كازرونيه(مقالات كازرون شناسي، دفتر دوم) 1385

كازرونيه(مقالات مردم شناسي حسن حاتمي، دفتر سوم) 1385

كتاب شناسي آثار باستاني فارس، علي رضا عسكري، 1385

كتيبه هاي پهلوي كازرون، سيروس نصرالله‌زاده، 1385

طب قديم ايران، طب سنتي دوان، عبدالنبي سلامي، 1381.

قصه‌هاي محلي كازرون، شادروان محسن پزشكيان، 1383

ما بسياريم(ده داستان كوتاه)، حسن حاتمي، 1382

مساجد كازرون، مهدي تقي‌نژاد، 1384

معدن الدرر (سيرت‏نامة شيخ ناصرالدين مرشدي م 826 ق)، تأليف شمس‏الدين محمدبن سليمان مرشدي، پژوهش دكتر نوشاهي، دكتر نظامي، 1382

ناصر ديوان كازروني به روايت اسناد، پژوهش موسي مطهري‌زاده، 1383.

 

و از مجموعه "گفتگو با چهره‌ها" منتشر شده است:

گفت‏وگو با عبدالنبي سلامي

گفت‏وگو با دكتر ابراهيم فيوضات

گفت‏وگو با محمدجواد بهروزي

گفت‏وگو با محمدعلي فرشته‌حكمت

 

و نيز : گوشه تماشا(رباعي از نيما تا امروز) سيدعلي ميرافضلي، ۱۳۸۳ 

 

به زودي منتشر مي‏شود

ترانه‌هاي فرهنگ مردم كازرون، محمدمهدي مظلوم‌زاده

ديوان محزون كازروني، (شاعر قرن دوازدهم)

شروط فارسي، (نسخه خطي قرن نهم) قاضي بدرالدين محمد دريستي.

تاريخ بوشهر، محمدحسين سعادت کازروني

بررسي تطبيقي گويش کازروني، خاتمي

شش دفتر، مجموعه اشعار محسن پزشکيان

                           http://www.adinebook.com/?page=search&spublisher=1358        

يادآوري مي شود 5 عنوان از آخرين کتابهاي يادشده تا ده بيست روز ديگر در کازرون توزيع خواهد شد.

پس از سالها که از وعده انتشار دانشنامه فارس می گذرد، بالاخره کتابی با عنوان " دانشنامه آثار تاریخی فارس" تالیف جناب کمالی سروستانی چند روزی است به بازار کتاب آمده است. نظر به ارتباط بخشی از مطالب این دانشنامه با منطقه کازرون و برای آشنایی بیشتر با این کتاب، معرفی و نقد آن را در وبلاگ کتابخانه کازرون بخوانید.

http://kazerounieh-3.blogfa.com/post-8.aspx